Sosyal Ekonomi

Sosyal Ekonomi

Sosyal ekonomi; kooperatiflerin, sosyal girişimlerin, vakıfların, derneklerin ve kâr amacı gütmeyen şirketlerin oluşturduğu bir yapıdır. Avrupa Birliği ülkelerinde, toplam işletmelerin %10’unu oluşturan 2 milyona yakın sosyal işletme bulunmakta ve bu işletmelerde 11 milyon kişi istihdam edilmektedir.

Sosyal ekonomiye dâhil olan unsurların temel gâyeleri, mal veya hizmet üretimi yolu ile sosyal ve insani kalkınmaya destek vermek, toplumsal fayda yaratmak ve karşı karşıya kalınan çevresel, demografik veya sosyal sorunlara pozitif katkı sunmaktır.  Sosyal ekonomi kurumları; yerel ve bölgesel kalkınmaya, adaletli çalışma imkânlarının yaratılmasına, sosyal uyuma ve içermeye, doğal kaynakların muhafazasına, tüketicinin korunmasına, refahın adaletli paylaşımına, yerel üreticilerin korunmasına ve sürdürülebilir kalkınmaya destek vermektedir.

Refahın tabana yayılması ve dengeli bir kalkınmanın sağlanabilmesi için sosyal ekonomi oldukça önemlidir. Sosyal ekonominin ülke ekonomisindeki büyüklüğü, o ülkedeki refahın ne kadar eşitlikçi dağıldığının ve sosyal adaletin de göstergesi konumundadır.

Sosyal ekonominin büyüklüğü tüm dünyada olduğu gibi Türkiye’de de artmaktadır. Geçmişleri çok eskiye dayanan vakıfları, yaygın hayırseverlik ve sosyal dayanışma kültürü ile ülkemiz, sosyal ekonomi alanında belli bir tecrübeye sahiptir. Bununla birlikte, ülkemiz sosyal ekonomi kurumlarının gelişen yeni teknolojiler, yeni yönetişim şekilleri ve yeni finansal enstrümanlar ile buluşturulması, yeni sosyal ihtiyaçları ve çevresel sınamaları göz önünde bulunduran hizmet ve ürünleri tüketicilerin veya üyelerinin hizmetine sunmaları gerektiği görülmektedir.

Günümüz dünyasında, farklı türden organizasyon yapıları da sosyal ekonominin bir parçası olmaktadır. Geleneksel sosyal ekonomi kurumları olan vakıflar, kooperatifler ve derneklere ek olarak  B-Corp yapıları, eşit ortaklık yapılı şirketler, paylaşımcı ekonomi sistemleri gibi farklı türden kurumsal yapıların ve sosyal girişimlerin sayısı da hızla artmaktadır.